ADLİ TEŞKİLAT YAPISI:

                     Midyat Ağır Ceza Mahkemesine bağlı idil Adliye Teşkilatı Tek Hakimli olup, 5 nci Bölgede bulunmaktadır. Adliye Binası  Hükümet Konağınının birinci katında hizmet vermektedir. 6 Daireli Kaloriferli Lojman bulunmaktadır.

 GÖREV YAPANLAR

             1-İDİL İLÇESİNİN KURULUŞUNDA ETKİLİ OLAN COĞRAFİ FAKTÖRLER:

          Şehrin kuruluşunda tarihi,coğrafi özellikler etkili olmuştur.Şehrin Cizre ilçesine ve Suriye sınırına olan yakınlığı ve topoğrafik özellikleri Şehrin tarihinde önemli bir rol oynamıştır.

          a) Topoğrafik Özellikler:       

         İdil'in kuzey ve kuzey batısı dağlık ve engebelik,güneyi ise ovalık bir arazi özelliğini gösterir.Arazi yapısı ilçenin kuzeyinden güneyine doğru alçalarak dağlık ve engebelik yapıdan,düz ovaların yer aldığı bir görünüşe bürünür.Şehir bu iki farklı unsurun ortasında yükseltileri fazla olmayan tepelerin üzerinde kurulmuştur.

          b) Beşeri Özellikler:

        Şehrin Midyat-Cizre yolu üzerinde bulunması beşeri özelliklerini belirlemede önemli bir etken olmuştur.Cizre ilçesine yakınlığı ve ekonomik ihtiyaçlarını buradan karşılaması önemli beşeri bir özelliktir.İdil için,hem tarihte hem de günümüzde önemli bir ticari merkez olmuştur.Irak sınırı ile nerdeyse tüm ticari ilişkiler Cizre üzerinden yapılmaktadır.Şehrin Suriye ile olan ticareti ise Nusaybin bağlantılıdır.Bu yönleri ile komşuları olan Nusaybin ve Cizre,İdil'i önemli oranda etkilemiştir.

         İlçenin Irak ve Suriye'ye yakınlığı,şehir ekonomisi açısından çok önemlidir.İlçe halkı geçmişte Suriye ve Irakla informal ticaret yaparak geçimini temin etmekteydi.

     c) Şehrin Tarihi:

     İdil ilçesi tarihi M.Ö.2000 li yıllara kadar gitmektedir.Mardin'in tarihine göre,Antaklya'yı Nusaybin'i ve Midyat'ı kuran Nikkaur adındaki bir kral aynı zamanda İdil'i de kurmuştur.İlk adı Zarih idi.Bu kelime arapça olup,"ekici" demektir.

     M.Ö.2000'li yıllarda bu beldeye yerleşmiş olan Zapdey adındaki bir bey yöreye kendi adını vermiştir.Böylece bir süre beldenin ismi "Beyt Zapdey" yani "zapdey'in Evi" olarak kalmıştır.

     M.S.-(300-400) yıllarında Persler burayı istila ettikten sonra Hazağ (Hazak) ismini vermişlerdir.Hazak Farsça olup,cesur,mert demektir.Mezkür tarihlerde Kral Şabur adında Pers Kralı binlerce askerle burayı istila ederek 10.000 (onbin) esiri beraberinde götürerek öldürmüştür. 

     İlçeye ilk gelen ve yerleşen halkın kim olduğu konusunda çeşitli kaynaklarda değişik bilgilere rastlanılmaktadır.Gerçek olan;geçmişte büyük uygarlıkların kurulduğu Mezopotamya bölgesinde yer alan ilçe çok değişik tarih devirlerinde çeşitli uygarlıkların etkisi altında kalmış ve her uygarlık bugüne değin izler bırakmıştır.

         İsa'nın doğumundan sonra Hristiyanlığın dünya üzerinde yayılmasına paralel olarak,halk hrıstiyan dinini kabul etmiş ve M.S.84 yılında bölgeye  gelen Adey isminde bir havari tarafından Süryanilik yayılmıştır.Çok yakın zamana kadar İlçe merkezi ve pek çok köy  Süryani-kadim mezhebine bağlı iken Müslüman halkın yurt dışına göç etmeleri sonucu Müslümanlar çoğunluk durumuna gelmişlerdir.

         1924 yılına kadar köy olan İdil,1924 yılında Cizre ilçesine bağlı bir bucak,1937 yılında İlçe olmuştur.İdil başlangıçta Mardin iline bağlı bir ilçe iken;18 Mayıs 1990 tarih ve 20522 sayılı resmi gazetede yayımlanan 16 Mayıs 1990 tarih ve 3647 sayılı kanunla Şırnak iline bağlanmıştır.

     d) Şehrin Coğrafi Konumu:

   İdil ilçesi Güneydoğu Anadolu’nun doğusunda bulunmaktadır.İlçenin yüzölçümü 1124 km2 olup rakımı ise;773 m.dir.İdil ilçesi Şırnak iline 75 km.lik bir yol ile bağlıdır.Doğusunda Cizre,batısında Nusaybin ve Midyat ilçeleri,Kuzeyinde Dargeçit ve Güçlükonak ilçeleri ile Suriye Arap Cumhuriyeti bulunmaktadır.

     2-FİZİKİ COĞRAFYA :

     a) İklim :

    İlçemiz yazları kurak ve sıcak,kışları soğuk ve yağışlı geçer.Yağışlar genellikle kışları kar ve yağmur olarak düşer.Yıllık ortalama m2'ye 633.5 mm3 yağış düştüğü saptanmıştır.Yağış yüklü bulutlar ve rüzgarlar genellikle güneydoğu istikametinden gelir.  

b) Bitki Örtüsü :

     Bitki örtüsü bakımından İlçemiz,ülkemizin en fakir bölgesinde yer almaktadır.İdil-Midyat yolu güzergahı ile güney batı ve batı bölgelerinde meşelik alanlar mevcuttur.Bilinçsiz kesim nedeniyle bu meşelik alanlar da,giderek tükenmeye yüz tutmaktadır.Bu alanlar dışında ilçe geneli bozkır bir görüntü arz eder.

     c) Hidroğrafi :

     İlçemizin kuzeyindeki Dicle nehri ilçemiz Güçlükonak ilçesi arasında doğal bir sınır oluşturur. Ayrıca ilçenin muhtelif bölgelerinde baharda yağan ve eriyen kar sularını toplayan,yazında kuruyan bir kaç dere mevcuttur.Bunların belli başlıları Dupiç ve Saklan dereleridir.

     3-MAHALLİ İDARELER :

     İdil İlçesi 1924 yılına kadar Cizre ilçesine bağlı bir köy iken;1924 yılında bucak merkezi haline1937 yılında da ilçe haline gelmiştir.İlçe olduktan sonra Midyat ilçesine bağlı haberli (Basibrin) bucağı ile Nusaybin ilçesine bağlı Oyalı (Alyan) bucağı ve bunlara bağlı köyler ilçemize bağlanmıştır.

      Midyat İlçesine bir bucak iken 1989 yılında ilçe haline getirilen Dargeçit ilçesine,İlçemize bağlı Beğendi,Belen,Bostanlı,Çukurdere ve Yanılmaz köyleri bağlanmıştır.Halen ilçemize bağlı 57 köy ile bu köylere bağlı 17 mezra bulunmaktadır.Ozan köyü yıllar önce boşalmıştır.Terör nedeni ile Peçenek,Yayla,Basak,Işık,Kayı ve Yalaz köyler

Kuvah,Çalı,Ağaçlı,Karaçeşme, Ayınder ve Köşklü mezraları boşalmış buralarda oturan vatandaşlarımız ilçe merkezi ve komşu il ve ilçelere yerleşmişlerdir.

         İdil ilçe Merkezi beş mahalleden ibaret olup,eski İdil olarak bilinen Aşağı Mahallede Süryani vatandaşlar da vardır.Hrıstiyanlardan genç nüfus çoğunlukla yurt dışına göç etmiştir.İlçede yalnızca 8 Hrıstiyan aile mevcuttur.Müslüman nüfus önce ilçe içinde yukarı mahalleye 1970 yılından itibaren yerleşmiş ve gayrimenkul edinmiştir.1978 yılından itibaren de çoğunluğu teşkil etmiştir.

     İdil İlçesinde Merkez Belediyesi,Karalar Belde Belediyesi ve Sırt köy Belde Belediyesi olmak üzere üç belediye mevcuttur.

      NOT:BİLGİLER İDİL CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞINCA DERLENMİŞTİR.